Do napisania tego artykułu skłoniło mnie pismo, jakie wystosował rodzic małoletniego kandydata na pilota paralotni do Prezesa ULC. W piśmie tym, rodzic poprosił o zezwolenie na szkolenie paralotniowe swojego 14 letniego syna. Sprawa trafiła do Departamentu Personelu Lotniczego, gdzie została zbadana przez jednego z inspektorów, który zadał sobie trud przeanalizowania aktów prawnych regulujących szkolenie do świadectw kwalifikacji.

Po analizie w/w dokumentów urzędnik stwierdził, że art. 95 pkt 3 ustawy Prawo lotnicze z dnia 3 lipca 2002 roku określa wiek jaki jest wymagany do uzyskania świadectwa kwalifikacji pilota paralotni. Oznacza to, że jeśli o wydanie ŚK będzie ubiegała się osoba niespełniająca określonego w tym przepisie kryterium wiekowego, z całą pewnością uzyska ona decyzję odmowną z uwagi na niespełnienie jednego z warunków niezbędnych do wydania ŚK, tj. warunku o którym mowa w art. 96 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 94 ust. 3 (zd. drugie Ustawy).

Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że aby otrzymać ŚK pilota paralotni, osoba ubiegająca się o nie, musi mieć ukończone 15 lat. Należy przez to rozumieć, że wniosek o wydanie ŚK pilota paralotni nie powinien wpłynąć do organu wcześniej, niż dopiero po ukończeniu przez kandydata 15 roku życia, jeśli ma zakończyć się wydaniem decyzji pozytywnej. Przepis ten w żadnej mierze nie rozciąga się jednak na proces szkolenia.

Interpretując normy zawarte w ustawie Prawo lotnicze w sposób systemowy należy wskazać, że ustawodawca uzależnił wydanie ŚK PP m. in. od zakończenia szkolenia lotniczego i zdania egzaminów przed komisją egzaminacyjną, co poprzedza wydanie świadectwa. Wymóg ukończenia 15 lat został w całym tym procesie ograniczony do samego uzyskania świadectwa kwalifikacji. A zatem to nie w momencie szkolenia lotniczego, lecz dopiero w momencie uzyskiwania świadectwa kwalifikacji kandydat na członka personelu lotniczego musi mieć ukończone 15 lat.

Obowiązujące przepisy Ustawy jak i aktów wykonawczych do niej nie określają w jakim wieku kandydat może przystąpić do szkolenia lotniczego na pilota paralotni.

Co zaś tyczy się dolnej granicy wieku, to przystąpienie do szkolenia warunkowane jest m. in. posiadaniem świadectwa ukończenia szkoły podstawowej. Zatem wiek minimalny można określić na poziomie 12-13 lat, lecz nie wcześniej niż po ukończeniu szkoły podstawowej.

W zakresie licencji przepisy rozporządzenia MI z dnia 3 września 2003 roku w sprawie licencjonowania personelu lotniczego (Dz. U. Nr 165. Poz. 1603. Z późn. zm.) ograniczają się w tej mierze do wykształcenia i innych wymagań określonych w załączniku do tego rozporządzenia, całkowicie pomijając kwestię szkolenia do świadectw kwalifikacji pilota paralotni(patrz par. 7 i 8 rozporządzenia).

Należy również wyraźnie wskazać, iż dopuszczenie kandydata do szkolenia oraz prawidłowy i bezpieczny przebieg tego szkolenia, leży w gestii ośrodka lub organizacji szkolenia lotniczego.

W świetle powyższej wykładni okazało się po raz kolejny, że wiele zapisów aktów prawnych jest dla nas przyjaznych pod warunkiem ich właściwej interpretacji.

Jako zawodowy instruktor paralotniowy składam podziękowanie dla inspektorów ULC, którzy rzetelnie i wnikliwie zechcieli przyjrzeć się problemowi i dokonali szczegółowej analizy obowiązujących przepisów, przedstawiając jasną i klarowną wykładnię prawną.

Jednocześnie należy zaznaczyć, że w/w wykładnia nie powinna spowodować masowego szkolenia 12 letnich kandydatów, ponieważ każdy taki przypadek winien być wnikliwie przeanalizowany przez instruktora bezpośrednio podejmującego odpowiedzialność i trud wyszkolenia małoletniego pilota.

Leszek Mańkowski